101 oyun kuralları özeti
- Oyuncu ve taş: 4 oyuncu, 106 taş. 21'er taş dağıtılır; başlayan 22 taşla oyuna girer.
- El açma: Perlerin toplamı en az 101 olmalı ya da en az 5 çift açılmalı.
- Taş çekme: Desteden taş çekilir ya da soldakinin attığı taş alınır. Yandan alınan taş o tur açılacak perde kullanılmalı.
- İşleme: El açan oyuncu, masadaki bütün perlere uygun taşlarını ekleyebilir.
- Atış: Her tur bir taş atılarak biter. Masadaki bir pere uyan taşı atmak (işlek atmak) cezalıdır.
- Bitiş ve kazanma: Tüm taşlarını bitiren eli kazanır. Oyun sonunda en az puanı olan oyuncu kazanır.
101 ceza puanları tablosu
Masada en sık karşılaşılan hatalar ve yaygın kurala göre cezaları:
| Hata | Ceza |
|---|---|
| İşlek taş atmak | +101 |
| Okeyi yere atmak (bitiş taşı değilse) | +101 |
| Yandan taş alıp el açamamak | +101 |
| Yanlış ya da 101'in altında el açmak | +101 |
| El açmışken elde okey kalması | Kalan taşlar + 101 |
| Biri bittiğinde el açmamış olmak | +202 (okeyle/elden bitişte +404) |
El sonu puan tablosu
Biri eli bitirdiğinde herkese ne yazılacağı, bitişin şekline göre değişir. Eksi puan ödüldür; oyun sonunda en az puanı olan kazanır.
| Bitiş şekli | Biten oyuncu | El açmamış rakip | El açmış rakip |
|---|---|---|---|
| Normal bitiş | -101 | +202 | Kalan taşların toplamı |
| Okeyle bitiş | -202 | +404 | Kalan toplam × 2 |
| Elden bitiş (kafa) | -202 | +404 | Kalan toplam × 2 |
| Çiftten bitiş | -202 | +404 | Kalan toplam × 2 |
| Okeyle elden bitiş | -404 | +808 | Kalan toplam × 4 |
| Çiftten okeyle bitiş | -404 | +808 | Kalan toplam × 4 |
Tablo, Türkiye'deki masalarda en yaygın oynanan puanlamadır. Bazı masalarda açamayana 202 yerine 101 yazılır ya da çarpanlar farklıdır; oyuna başlamadan kuralı masada netleştirin.
Örnekli hesaplama için: 101'de okeyle bitince kaç yazılır?
Okey atma cezası
Okey oyunun en değerli taşıdır. Onu bitiş taşı olarak değil de oyun ortasında yere atarsan 101 ceza yazılır. Okeyi yerden almak da kural dışıdır.
Okeyi son taş olarak atıp bitirmek ise cezalı değildir; buna okeyle bitmek (okey vurmak) denir ve puanları iki katına çıkarır.
Elde okey kalırsa ne olur?
- El açtıysan: Elinde kalan taşların toplamına ek olarak 101 ceza yazılır.
- El açmadıysan: Zaten açamama cezası (202; okeyle ya da elden bitişte 404) yazılır.
Bu yüzden okeyi elin sonuna saklamak risklidir: rakip senden önce biterse okey elinde "patlar".
Yandan taş alıp açamama cezası
Solundaki oyuncunun attığı taşı alabilmek için o taşı aynı tur açacağın perde kullanman gerekir. Taşı alıp elini açamazsan taş geri verilir ve 101 ceza yazılır.
Yanlış el açma cezası
Toplamı 101'e ulaşmayan, eksik çiftli ya da geçersiz per içeren bir eli açarsan taşlarını geri alırsın ve 101 ceza yazılır. Açmadan önce toplamını iki kez say.
12-13-1 ve 13-1-2 olur mu?
- 12-13-1 ve 11-12-13-1: Çoğu masada geçerlidir; 1, 13'ün arkasına eklenebilir.
- 13-1-2 ve 12-13-1-2: Geçersizdir. 1'den sonra seri devam etmez.
- 1-2-3: Her zaman geçerlidir.
13'ten sonra 1 kullanılmasını kabul etmeyen masalar da var. Oyuna başlamadan bu kuralı konuşmak tartışmayı önler.
Katlamalı 101 kuralları
Katlamalı oyunda el açma barajı her açılışla yükselir:
- İlk oyuncu 101 ile açtıysa sonraki oyuncu en az 102 ile açmalı.
- Masadaki en yüksek açılış 110 ise bir sonraki en az 111 ile açar.
- Çift açılışta, sonraki oyuncu masadaki çift sayısından en az bir fazla çift göstermeli.
İşlek taşın bütün ayrıntıları için işlek taş rehberine, elden bitiş için elden bitme rehberine bakabilirsin.